Çamdibi Vadisi’nde bıçak ve keski: Cide’nin iç vadilerindeki erken insan izi
Çamdibi çevresindeki tekil taş aletler ve mağara buluntuları, kıyıdan içeri uzanan vadilerin tarih öncesinden beri hareket koridoru olabileceğini düşündürüyor.
Cide Arkeoloji Projesinin 2011 sezonunda en sistematik incelenen alanlardan biri Çamdibi ve Loç Vadisi çevresiydi. Araştırma raporunda bu vadinin kıyıdan iç kesimlere uzanan bir sistemin parçası olduğu vurgulanıyor. Daha önce bölgede Kılıçlı Mağarası, olası Roma dönemi köprüsü ve Bizans dönemine tarihlenebilecek bir kuyu gibi farklı çağlardan noktalar kaydedilmişti.
Erken tarih öncesi çalışmada Çamdibi Vadisi’nde bulunan bir çakmaktaşı bıçak ile cilalı keski özellikle dikkat çekiyor. Araştırmacılar bu tip buluntuları MÖ 6. ve 5. binyıllarla ilişkilendirilebilecek bir çerçevede tartışıyor. Ancak buluntuların tekil ve yüzey bağlantılı olması nedeniyle kesin bir yerleşim tarihi vermek yerine “erken faaliyet izi” şeklinde değerlendirmek daha güvenli.
Cilalı bir keskinin varlığı, ahşap işçiliği gibi faaliyetleri akla getiriyor; bu yorum araştırmacıların teknolojik bağlam değerlendirmesine dayanıyor.
Çamdibi’nin önemi yalnız tek bir tarih öncesi buluntuya bağlı değil. Aynı peyzajda Kalkolitik ve Tunç Çağı malzemesi taşıyan mağaralar, Roma ve Bizans dönemine bağlanan mimari izler ve daha geç yerleşimler bir arada bulunuyor. Bu durum vadinin farklı çağlarda tekrar tekrar kullanılan bir geçiş ve yaşam alanı olduğunu gösteriyor.
Bugün doğa yürüyüşü ve mağara turizmiyle anılan Çamdibi–Loç hattına arkeoloji katmanı eklendiğinde manzara değişiyor: dere, orman ve kaya oluşumları yalnız doğal güzellik değil, binlerce yıldır insanların hareket ettiği bir çevre olarak okunmaya başlıyor.
Çamdibi’deki taş aletler erken faaliyet için önemli ipuçlarıdır; tek başlarına sürekli bir köy yerleşimini kanıtlamaz.
- The Cide Archaeological Project 2011
- The Early Prehistory of the Cide-Şenpazar Region
- Türk Tarih Kurumu Belleten — Cide ve Şenpazar 2009-2010 Arkeolojik Araştırmaları
- Cide Kargo — Loç Vadisi fotoğrafı
Tarih & Hafıza